Irak telt een bijzonder groot aantal binnenlands ontheemden. Unesco zet zich in om hun recht op onderwijs te garanderen.

Na Colombia en Syrië, telt Irak het derde grootste aantal binnenlands ontheemden ter wereld: 4,4 miljoen mensen (volgens het UNHCR Global Trends 2015 rapport). De meeste schoolgerechtigde kinderen en jongeren onder hen, hebben geen toegang tot onderwijs. Met de huidige militaire operaties rond Mosoel, zouden nog eens 1 miljoen extra mensen uit hun huizen kunnen worden verdreven, op de vlucht voor oorlog en geweld.

Unesco wil de toegang tot, en de kwaliteit van, het onderwijs voor vluchtelingen in Irak verbeteren. Daarom lanceerde het twee projecten voor binnenlands ontheemde adolescenten en voor Syrische vluchtelingen in het Koerdisch gebied van Irak. Secundair onderwijs biedt jongens en meisjes een vorm van bescherming tegen misbruik en geweld terwijl het conflict woedt.

Verbetering van het secundair onderwijs voor meisjes

Een eerste project richtte zich op het wegwerken van de tekortkomingen van het secundair onderwijs voor meisjes in gemeenschappen van binnenlands ontheemden. Er werden meer dan 5 000 leerlingen bereikt. Het project hielp leerlingen om examens voor te bereiden, voorzag veilige leeromgevingen, bood transport aan en verschafte materiaal aan leerlingen en leerkrachten. Leerkrachten leerden ook hoe ze de betrokkenheid van leerlingen tijdens de les kunnen vergroten.

Uitbreiding van het secundair onderwijs voor Syrische vluchtelingen

Een tweede project richtte zich op het uitbreiden van het secundair onderwijs voor de Syrische jongeren die in de vluchtelingenkampen in de Koerdische Autonome Regio van Irak verblijven. Het project bereikte meer dan 1 000 Syrische jongens en meisjes. Er werd bijzondere aandacht besteed aan conflictpreventie en vredescultuur om de sociale samenhang tussen de vluchtelingen en de gastgemeenschappen te verbeteren.

Het Koerdisch gebied van Irak vangt bijna een kwart miljoen Syrische vluchtelingen op. 75 000 van hen zijn kinderen en jongeren onder de 18. Een groot deel van hen heeft geen toegang tot onderwijs.

Scholen bouwen om perspectief te bieden

Als onderdeel van een ander onderwijsproject voor de conflictgebieden in Irak, zijn 5 nieuwe scholen gebouwd voor binnenlands ontheemde jongeren. Er werden prefab scholen geleverd en de gemeenschap werd betrokken bij de renovatie van bestaande schoolgebouwen. Zo kregen binnenlands ontheemden contracten om schoolbanken te vervaardigen en kregen leerkrachten en leden van oudercomités een opleiding inzake minimumstandaarden voor kwaliteitsvol onderwijs in noodsituaties. Er werden eveneens schoolboeken, lesmateriaal en budgetten voor het openhouden van scholen voorzien.

Er is nog steeds een probleem van overvolle klassen. Daarom hoopt Unesco de nodige fondsen te kunnen werven om meer prefab scholen te kunnen leveren.

Op basis van haar ervaringen wil Unesco in 2017 de onderwijshulp voor Irak verder uitbouwen om tegemoet te komen aan de leerbehoeften van honderdduizenden binnenlands ontheemde kinderen en jongeren. Dat is van cruciaal belang om deze jonge mensen stabiliteit, een gevoel van normaliteit en hoop voor de toekomst te bieden, aldus Louise Haxthausen die leiding geeft aan het Unesco-kantoor in Bagdad.

Unesco's inspanningen voor onderwijs in noodsituaties
Het Unesco-kantoor in Irak